Закваскі

«Закваскі» — гэта гатовыя аўтарскія наборы даменаў па тэмах: месенджары, відэа, праца, гульні, банкі, разумны дом, дзяржпаслугі. Замест таго каб збіраць спіс сайтаў уручную, вы бярэце гатовы набор і дадаяце яго ў белы спіс адной кнопкай.

Адкрываюцца закваскі ў левым меню — «Спісы» → «Закваскі».

Што відаць у каталозе: назва набору і яго тэма, версія набору (напрыклад, v2026.04), лік даменаў — а калі ў наборы ёсць лікавыя значэнні, то яшчэ і лік адрасоў і падсетак, — паметкі фільтраў набору («Рэклама», «Фішынг», «Расія»), паметка «N IP», калі ў наборы ёсць лікавыя дыяпазоны, стан аўтаабнаўлення («аўта» або «аўта: укл»), дата і статус: «У спісе» — набор ужо перанесены ў белы спіс. Радкі сабраныя ў групы па тэмах, а ўнутры групы ідуць звыклым спісам; раскрыйце радок стрэлкай, каб убачыць дамены набору. Пошук шукае і па назвах набораў, і па даменах унутры іх.

Каталог раскладзены па групах

Наборы сабраныя ў групы па тэмах — «Месенджары», «Відэа», «Праца», «Гульні», «Банкі», «Разумны дом», «ІІ-сэрвісы», «Распрацоўка», а ў канцы — «Іншае» для таго, што не патрапіла ні ў адну тэму. Першай ідзе асобная група «Сэрвісы Расіі»: у яе сабраныя ўсе наборы для нашай краіны — «Банкі РФ», «Дзярж. сэрвісы РФ», «Сацсеткі РФ», «Відэа і ТБ РФ» і «Не адключаныя сэрвісы РФ» — незалежна ад іх уласных тэм. Такі набор паказаны ў каталозе адзін раз: у сваёй тэме ён не паўтараецца.

Працоўныя сэрвісы сабраныя ў групе «Праца»: там Microsoft, Notion, Slack, Zoom, GitLab, Atlassian і набор «Miro» — дошкі, сумесная праца ў рэальным часе, шаблоны і статычныя рэсурсы сэрвіса.

• Група згортваецца. Націсніце на яе загаловак — змесціва схаваецца, націсніце яшчэ раз — вернецца. Пры ўваходзе ў каталог усе групы раскрытыя; ваш выбар «згарнуць» жыве да сыходу з экрана і паміж заходамі не запомніваецца.
• У загалоўку групы — лічыльнік паказаных набораў («5 заквасак»). Калі пошук або фільтр частку набораў схавалі, лічыльнік сумленна кажа «2 з 5».
• Пошук і фільтры самі паказваюць патрэбнае. Увядзіце запыт у пошук або выберыце фільтр — групы са супадзеннямі раскрыюцца, а групы без супадзенняў знікнуць з каталога (разам з загалоўкам). Калі супадзенняў няма нідзе, каталог скажа пра гэта.

Як дадаць закваскі — крок за крокам

1. Адкрыйце «Спісы» → «Закваскі». Калі белага спісу яшчэ няма або ў ім пуста — гэта нічога не мяняе: наборы дадаюцца і ў пусты спіс.

2. Падбярыце наборы. Увядзіце тэму ў пошук («месенджары», «банкі») або скарыстайцеся фільтрамі: «Фільтр па тыпу» — тэма набору, «Фільтр па статусе» — «У белым спісе» або «Не дададзены». Кнопка «Скінуць фільтры (N)» вяртае поўны каталог.

3. Абнавіце каталог з сеткі, калі трэба. Кнопка «Абнавіць з сеткі» у панэлі над табліцай звярае файлы каталога з вашымі копіямі і паказвае кароткую зводку: «Крыніц: N · абноўлена калекцый: N · новых даменаў: N» — колькі крыніц апытана, у колькіх вашых калекцый з’явіўся новы файл і колькі запісаў гэтыя файлы прынясуць. Копіі ў белым спісе кнопка не мяняе: пра новыя файлы паведамляе звон апавяшчэнняў, а копію абнаўляеце вы (раздзел «Абнаўленні набораў» ніжэй).

   Кнопка «Абнавіць з сеткі» ў гэтай рэдакцыі недаступная: яна паказаная шэрай, з замком, і не націскаецца — падказка побач называе прычыну. Астатнія шляхі да тых жа набораў (убудаваны каталог, імпарт файла, аўтаабнаўленне ўжо дададзеных) працуюць без абмежаванняў.

4. Адзначце патрэбныя наборы галачкамі. Можна адзначыць адразу некалькі. Унізе з’явіцца панэль з лікам выбранага («N калекцый выбрана»), кнопкай «Апрацаваць» і тлумачэннем, што яна робіць: «Дадае і выдаляе выбраную калекцыі з Белага спісу». Побач — спасылка «Зняць», калі выбар трэба скінуць.

5. Націсніце «Апрацаваць». Па-над экранам адкрыецца ваконца «Апрацоўка заквасак…» — у ім адразу відаць, што адбудзецца: «Дадаём: N запісаў» і, калі частка набораў ужо ў белым спісе, «Выдаляем: M запісаў» (радок з нулём не паказваецца). Лікі — гэта тое, што сапраўды патрапіць у спіс: дамены, якія ўжо стаяць у ім (у тым ліку з іншай выбранай калекцыі), у лік не ўваходзяць. Кнопка на гэты час паказвае «Апрацоўка…». Дачакайцеся заканчэння — ваконца зачыніцца само: асобнага ваконца «Апрацоўка завершана» больш няма.

6. Паглядзіце вынік у журнале і ў званочку. Апрацоўка пакідае запіс на старонцы Журнала ва ўкладцы «Журнал аўдыту» — «Апрацоўка заквасак» з лікамі: дададзена, адхілена, выдалена. Адхіленымі лічацца дамены, якія не патрапілі ў белы спіс: з рэестра «Расія», абаронныя (фішынг, шкоднае) і ўжо наяўныя запісы. Там жа — апавяшчэнне ў званочку: зялёная кропка пры поўным поспеху, аранжавая пры частковым, чырвоная пры адмове. Кнопка «Апрацаваць» працуе ў абодва бакі: набор, які ўжо ў белым спісе, пры паўторнай апрацоўцы з спісу выдаляецца. Калі белы спіс запоўнены да мяжы, зняць наборы ўсё роўна можна: замест лікаў дадання ваконца пакажа тлумачэнне, што месца занятае, а выдаленне выканаецца.

7. Праверце вынік. У дададзенага набору ў каталозе з’яўляецца паметка «У спісе», а ў белым спісе — група з імем набору і яго даменамі. Калі новыя правілы яшчэ не набылі моц, на экране белага спісу націсніце «Прымяніць».

Як набор трапляе ў белы спіс

• Кожнай выбранай заквасцы адпавядае свая група з імем набору (напрыклад, «Месенджары» або «Банкі»).
• Група атрымлівае злучэнне — першае з вашых карыстальніцкіх злучэнняў; калі карыстальніцкіх злучэнняў няма, дамены сыходзяць па правіле «Наўпрост» (у «Блакаваць» закваска не трапляе ніколі). Злучэнне мяняецца ў табліцы белага спісу ў любы момант.
• Разам з даменамі дадаюцца лікавыя дыяпазоны набору — у такіх набораў у каталозе стаіць паметка «N IP».
• Дамены з рэестра «Расія» і дамены абаронных спісаў пры даданні прапускаюцца: іх месца ў фільтрах, а не ў белым спісе.
• Адразу пасля дадання Квас Про вызначае лікавыя адрасы новых запісаў; у даменаў, якія не адказваюць, з’яўляецца паметка «не развязваецца».

Абнаўленні набораў

Свежыя версіі набораў прыходзяць з сеткі — уручную або самі.

• Праверка крыніц ідзе сама. Квас Про звярае файлы каталога з вашымі копіямі: адразу пры адкрыцці экрана «Закваскі», па кнопцы «Абнавіць з сеткі» і далей сам, прыкладна раз у шэсць гадзін, пакуль наладжаная хаця б адна крыніца набораў. Як толькі на серверы з’явіўся новы файл, у званочку апавяшчэнняў з’яўляецца пункт «Новы файл закваскі» з імем набору: націсніце яго — адкрыецца каталог, радок гэтага набору раскрыецца, і ваконца абнаўлення будзе ўжо адкрытае (набораў некалькі — пункт назаве іх лік і прывядзе ў каталог).
• Кнопка «Абнавіць» у копіі. Яна відаць у радку набору, які ўжо ў белым спісе, і толькі калі для яго ёсць новы файл. Націсніце — адкрыецца ваконца «Новы файл закваскі»: у ім названыя версія вашай копіі і версія новага файла, адкуль файл узяты (з сервера або з усталяванай версіі прадукту), а галоўнае — лікі («Дадаём: N запісаў», «Выдаляем: M запісаў»), палічаныя па вашым белым спісе да ўсялякіх змен. Радок з нулём не паказваецца.
• Два спосабы абнавіць копію — выбар тут жа, у ваконцы:
  • «Абнавіць» (бяспечны выбар па змаўчанні) — дабярэ толькі тое, чаго не хапае, а састарэлыя і паўторныя запісы прыбярэ; запісы, якія ўжо ёсць, застануцца на месцы разам са сваімі наладамі;
  • «Замяніць» — змесціва копіі стане дакладна такім, як у новым файле: ранейшыя запісы сыдуць, запісы файла дададуцца нанова, а налады запісаў (група і злучэнне) скінуцца. Лікі пералічваюцца пры змене спосабу, а прымяняе змяненне кнопка «Прымяніць». Вынік прыйдзе кароткім паведамленнем: «Закваска абноўленая: дададзена, выдалена, адхілена». Адхіленымі лічацца запісы, якія не патрапілі ў белы спіс, — з рэестра «Расія» і абаронных фільтраў.
• Выдаленне копіі з роўтара. Кнопка «Выдаліць» (сметніца) у набору ў белым спісе адкрывае пацверджанне: у ваконцы названа, колькі запісаў сыдзе, і сказана, што запісы, дададзеныя вамі ўручную, застануцца ў белым спісе. Яшчэ ваконца папярэджвае, што пасля выдалення правілы і маршруты ядра будуць перасабраныя — гэта займае некалькі секунд. Пацверджанне пытаецца словам: упішыце УДАЛІЦЬ і націсніце «Выдаліць з роўтара». Вынік: «Закваска выдаленая: прыбрана запісаў — N». Адзначыць некалькі набораў і выдаліць іх адной кнопкай таксама можна — тады спытаюць адзін раз за ўсіх.
• Аўтаабнаўленне. У набору, які ўжо ў белым спісе, у каталозе ёсць перамыкач: зялёны «аўта: укл» або шэры «аўта: выкл». Націсніце яго, каб уключыць або выключыць аўтаматычнае абнаўленне гэтай копіі. У набораў, не дададзеных у белы спіс, стаіць простая паметка «аўта» — абнаўляць там няма чаго.
• Звон апавяшчэнняў паведамляе і пра гатовыя абнаўленні: «Даступныя абнаўленні заквасак» з лікам калекцый, якія можна абнавіць. Пасля абнаўлення апавяшчэнне здымаецца само.

Наборы для Расіі

Асобная група набораў сабраная вакол расійскіх сэрвісаў — яна спатрэбіцца, калі частка сайтаў павінна ісці наўпрост, а не праз тунэль. У каталозе гэта першая група, «Сэрвісы Расіі» — там жа, дзе і ўсе астатнія наборы для нашай краіны.

• «Банкі РФ» — сайты і праграмы найбуйнейшых банкаў, плацежная сістэма «Мір», Сістэма хуткіх плацяжоў і прыём плацяжоў. Ранейшыя наборы па асобных банках аб’яднаныя ў гэты: калі вы ўжо дадавалі набор аднаго банка, яго дамены застаюцца ў белым спісе сваёй групай, а новы набор дадасць тыя, якіх не хапае.
• «Дзярж. сэрвісы РФ» — Дзяржпаслугі, падаткі, Сацыяльны фонд, Росрэестр, суды, ведамствы і парталы дзяржаўных паслуг рэгіёнаў.
• «Сацсеткі РФ» — Аднакласнікі, Дзен, МАХ, Сферум, пошта Mail.ru, Рутуб, блогі і форумы; ВКонтакте — асобны набор са сваімі даменамі і сховішчамі.
• «Відэа і ТБ РФ» — Рутуб, Окко, Кінопошук, Іві, Wink, Premier, Глядзім, тэлеканалы і анлайн-кінатэатры.
• «Не адключаныя сэрвісы РФ» — сэрвісы, якія застаюцца даступнымі, калі ў рэгіёне абмяжоўваюць мабільны інтэрнэт; пералік складзены па паведамленнях Мінлічбы Расіі. Набор задуманы цэласным: дамены, якія ёсць і ў іншых наборах, застаюцца і ў ім, каб у белым спісе аказаўся ўвесь пералік.

Імпарт і экспарт калекцый

Побач з кнопкай абнаўлення — дзве кнопкі для працы з файламі.

• «Імпарт калекцый» — перацягніце файл (фарматы JSON, CSV, TXT) або выберыце яго ўручную. Квас Про разбярэ структуру і пакажа, колькі калекцый, даменаў і адрасоў з падсеткамі будзе дададзена, а што прапускаецца (напрыклад, дамены з спісу «Расія» і з абаронных спісаў). Імпарт запускаецца кнопкай «Імпартаваць (N)», вынік — «Дададзена N калекцый · M даменаў».
• «Экспарт калекцый» — захаваць каталог у файл: усе калекцыі, толькі адзначаныя або толькі тыя, што ўжо ў белым спісе. Можна ўключыць звесткі пра фільтры набору і выбраць фармат.

Што ўнутры файла. У JSON гэта масіў набораў з палямі name, description, domains і ip_cidrs; у CSV — слупкі collection, domain і, пры жаданні, filters; у TXT — групы праз #-загаловак, а далей дамены, IP-адрасы і падсеткі паражкова. Файл, захаваны самой кнопкай «Экспарт калекцый», чытаецца назад без правак: наборы, дамены і лікавыя адрасы распазнаюцца тымі ж палямі, што і ва ўбудаваным каталозе.

Іншыя шляхі да тых жа набораў

• Майстар дадання дамена. Кнопка «+» на экране белага спісу, спосаб «Дадаць закваску»: два крокі — «Закваскі» і «Гатова». Выбар ідзе па каталозе, а па завяршэнні майстар паведамляе «Закваскі дададзеныя» і пералічвае, колькі даменаў патрапіла ў спіс. Падрабязней — у раздзеле «Гатовым наборам — два крокі».
• Майстар першаснай наладкі. На кроку «Закваскі» наборы можна адзначыць загадзя, а прывязаць іх да злучэння пазней — ваконцам «Даданне заквасак» пасля з’яўлення канала.